Shu-Ha-Ri روشی برای چابک شدن

Shu-Ha-Ri یا همان شو-ها-ری یکی از روش های ژاپنی است که برای اولین بار در سبک آیکیدو معرفی شد. این سبک تفکر راهنمای یادگیری تکنیک‌های مختلف رزمی است. به عبارتی در آموزش ورزش‌های رزمی هدف این است که شاگردان به مراحل استادی برسند اما یک شاگرد زمانی استاد خواهد شد که فن ها و تکنیک های استاد خود را یاد گرفته باشد. مسئله اصلی در این است که فنی در نزد استاد است و شاگردی خواهان یادگیری آن است ولی چگونه این پروسه باید انجام شود؟ در ورزش های رزمی با استفاده از روش فکری Shu-Ha-Ri  این کار انجام می شود.

اگر فیلم karate kid را دیده باشید حتما با مفاهیم کاملا آشنا خواهید بود زیرا در این فیلم کاملا براساس تفکر Shu-Ha-Ri عمل شده است. معمولا در ورزش های رزمی نخست شاگرد باید فن مورد نظر را یاد بگیرد و چندین بار آن را تکرار کند.

یاد گیری فن از استاد و تکرار آن همانند استاد که معمولا با نگاه کردن به استاد و یا کمک خود استاد انجام می شود را مرحله Shu گفته می شود. در این مرحله کارآموز فقط و فقط در فکر گرفتن فن مورد نظر و انجام آن به کیفیت استاد است که با تکرار های فراوان این مطلوب قابل دسترس خواهد بود.

مرحله Shu یا گرفتن فن به معنی استاد شدن  شاگرد در آن فن نیست و فقط هدف گرفتن فن بدون فکر در مورد خود فن است .

در مرحله بعدی نیاز به تفکر در مورد خود فن و هدف استاد از یاد دادن فن است. یعنی شاگرد بعد از اینکه فن مورد نظر را بدون فکر از استاد گرفت و آن را در کیفیت مورد نظر استاد انجام داد خود به خود به مرحله دوم یا همان Ha انتقال خواهد یافت. در این مرحله شاگرد در مورد خود فن و ریزه کاری های فن تفکر خواهد کرد. او سعی خواهد کرد که فن مورد نظر را به گونه دیگری انجام دهد.

با تفکر در فن و تغییر در نحوه انجام فن, شاگرد به درک خوبی از فن مورد نظر خواهید رسید. این مرحله را معمولا مرحله شکست قوانین می نامند زیرا شاگرد سعی می کند درک کامل و احاطه 100 درصدی بر فن داشته باشد که این بدون شکستن قوانین فن استاد قابل دست یابی نیست.

پس در مرحله Ha شاگرد سعی می کند قوانین استاد که در مرحله Shu آنها را گرفته است را بشکند و قوانین خود را جایگزین آنها نماید ولی او حتما نفس و روح فن را در نظر خواهد گرفت که فن همان باشد ولی قانون خودی.

پس از مراحل Shu و Ha یا گرفتن فن و شکست قانون نوبت به مالکیت می رسد. در مرحله سوم یعنی Ri نوبت به این می رسد که شاگرد فنی که دریافت کرده است و آن را شکسته است از آن خود بکند. به عبارت ساده تر او صاحب فن می شود. دیگر در این مرحله خود شاگرد استاد فن مورد نظر شده است و او می تواند فن خود را به دیگران یاد دهد تا آنها هم استاد این فن شوند.

نکته مهم این است که  : درست است استاد و شاگرد سابق در یک فن مشترک استاد هستند ولی هر کدام سبک مخصوص به خود را دارند. یعنی استاد سبک خود را دارد و شاگرد سبک خود را ولی هر دو سبک ذاتا یکی هستند ولی هر کدام متفاوت برای افراد متفاوت.

به طور خلاصه , Shu Ha Ri یعنی :

از قانون پیروی کن – قانون را بشکن – خودت قانون شو (Follow the Rule – Break the Rule – Be the Rule).

البته این سیستم فکری فقط برای ورزش های رزمی نیست و هر جایی که قرار باشد روشی – تکنیکی – فنی – مهارتی از کسی و یا چیزی یاد گرفته شود این سیستم فکری می تواند بهترین روش برای یادگیری و پیاده سازی موارد مورد نظر باشد.

یکی از پر کاربردترین استفاده های ShuHaRi  در چابک سازی افراد و سازمان ها است. برای مثال قرار است شرکتی از روش اسکرام جهت توسعه محصولات نرم افزاری خود استفاده کند. آنها نخست روش های دیگران را می گیرند {حالا فرق نمی کند چه از کتاب یا یک مربی چابک و یا هر منبع دیگری} و روش اسکرام آنها را انجام می دهند(Shu). تیم و سازمان رفته رفته عملکرد خود و پروسه اسکرام را بازنگری می کنند و تغییری در قوانین گرفته شده اعمال می کنند. به عبارتی قوانین دیگران را نسبت به شرایط خود بهبود می دهند و البته این بهبود پایان ناپذیر است (Ha) . در آخر شرکت اسکرام خود را خواهد داشت و آن را به دیگران تبلیغ خواهد کرد که این اسکرام ما است (Ri).

در این مثال اسکرام فن است. کن شوئبر و یا هر کس دیگر که ما اسکرام را از او یاد گرفته ایم استاد است و شرکت شاگرد.

البته به قول دوستان خارجی این کار اختیاری نیست. یعنی در بحث چابک سازی باید و باید اینگونه عمل شود. همیشه این تکه کلام من بوده است که اسکرام من با اسکرام شما متفاوت است. ما در ارزش ها و اصول مشترک هستیم ولی پرکتیس های مورد استفاده می توانند متفاوت باشند.

 چابک و موفق باشید

اسد صفری

اگر به تازگی با چابک یا اسکرام آشنا شده اید پیشنهاد می کنم این کتابچه چند صفحه را بخوانید و اگر مطالب بیشتری نیاز داشتید شاید این مطلب اول تا آخر چابک برای شما مفید باشد.

مطالب را هم دوست داشتید می توانید از طریق این لینک عضو فید دنیای چابک شوید تا مطالب جدید برای شما ارسال شود

در ضمن دوره های آموزشی نیز برگزار می کنیم که شاید برای شما یا تیم شما نیز مفید باشند اگر اینگونه بود خوشحال می شوم با من تماس بگیرید

اسد صفری

اسد صفری – مربی تحول چابک سازمان و تیم های نرم افزاری. مدارک حرفه ای: CSP - CSM - PSM - PSPO - CDA - Management 3.0 برخی تجربیات: رئیس دفتر تحول چابک شرکت داده ورزی سداد(بیشتر از ده تیم نرم افزاری) - مربی چابک شرکت رامند (تیم های موبایل و گیم سازی) - مدیر تولید نرم افزار SimplyDesk برای شرکت فرانسوی PCI - مربی مشاور شرکت های:خدمات انفورماتیک، ارکید فارمد، فراداده، الفبا برخی از سوابق مشاوره کوتاه مدت و تدریس : علی بابا، فناپ، تجارت الکترونیک پارسیان، بیمه سامان، انیستیتو ایزایران، مهندسین مشاور تجارت (بانک تجارت)، بیمه ایران، پارس آنلاین، شرکت رهنما، ورانگر، انتشارات پزشکی کوثر و صنایع ارتباطی آوا، فولا آلیاژی یزد، پارک علم فناوری کردستان و ... . عضو انجمن های بین المللی Agile Alliance - Scrum Alliance

5 دیدگاه

  1. Ali   •  

    جالب بود. استفاده کردیم

  2. Pingback: گزاره‌ها » لینک‌های هفته (16)

  3. صمد   •  

    عالی بود، ممنون

  4. Pingback: دنیای چابک » اجایل من بهتر است!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *