تحول انسان با تحول ارتباطات

زن : “هزار بار بهت گفتم که جورابت رو زمین نندار، زود برشون دار و بشور.”

شوهر : “باشه برمی دارم، خسته ام، مگه نمی بینی از صبح بیرون بودم کار کردم الان اومدم خونه خسته ام .”

زن : “منم از صبح بیکار نبودم که منم خسته شدم”

و شاید همین طور این مکالمه خصمانه ادامه پیدا می کند تا جایی که به دلخوری و ناراحتی منجر شود.

این داستان یک اتفاق قابل لمس در زندگی شخصی و کاری همه ما است، همه ما هر روزه با چنین مکالمه هایی مواجه می شویم، فرق ندارد در سرکار با همکاران با هم تیمی ها با خانواده و … . اسم چنین مکالماتی را من مکالمات یا تعاملات خصمانه می گذارم که افراد بدون در نظر گرفتن احساسات طرف مقابل می خواهند برنده باشند و طرف مقابل بازنده.

واقعیت این است که انسان چیزی نیست جز تعامل و ارتباط.

تعامل و ارتباط با انسان های دیگر، روزانه صدها تعامل به شکل های مختلف، با رییس بی سواد، همکاران حسود، راننده تاکسی بی اعصاب، سوپر مارکتی دزد، مشتری نفهم، زن پر توقع، بچه زبان نفهم و هزاران تعاملی که بر روی هر کدامشان لیبل خاصی به نفع خودمان زده ایم و در این بین عقل کل خودمانیم (:

وقتی واقعیت انسان، تعامل است، پس تحول در نوع تعاملاتمان می تواند زندگی کاری، شخصی، اجتماعی، … را متحول کند، ولی چگونه باید متحول شد؟

چه باید کرد ؟

بیاید با یک نوع دیگر مکالمه داستان بالا را بررسی کنیم:

این بار وقتی خانم با صحنه ی نامرتبی روبرو می شود می گوید :

– “عزیزم معمولا وقتی خسته ای جورابات رو می ندازی وسط اتاق، می دونم خسته ای

ولی این طوری حس شلختگی و عصبانیت به من دست می ده

واقعا به زیبا و منظم بودن اتاقمون نیاز دارم

امکانش هست وقتی پاهاتو می شوری اونها رو هم بشوری؟”

این بار به احتمال زیاد برخورد یا جواب آقا عوض خواهد شد یا حداقل من آرزو می کنم که اینگونه باشد.

واقعا فرق این دو نوع مکالمه در استفاده از کلمات “لطفا و خواهش می کنم و …” نیست، فرق اساسی در مکالمه خصمانه و همدلانه است.

وقتی ما نیاز داریم طرف مقابل با ما همدلی کند، نباید خصمانه با او صحبت کنیم، زیرا مغز او نیز ناخواسته با ما خصمانه صحبت خواهد کرد.

 در مکالمه اول هر دو نفر داشتند از خودشان حرف می زدند و تنها دغدغه ی خودشان را بیان می کردند بی آنکه حتی یک لحظه احساس طرف مقابل خود را درک کنند در خیلی جاها هم داشتند لجبازی و مبارزه ی منفی می کردند با هم و این روحیه حاصل جو خودخواهانه و نحوه ی مکالمه ی بدی بود که بوجود آمده بود .

همدلی مثل این است که باکفش‌های فرد دیگر راه بروید، احساسات و ارزش‌های فرد دیگر را در هر لحظه درک کنید، همدلی حضور کامل برای احساسات و نیازهای یکدیگر است. همدلی موافقت نیست، بلکه تمایل برای درک کامل وقایع از دید فرد دیگر است. برای خلق ارتباط همدلانه نباید دقیقا نیاز شما در همان موقعیت، نیاز فردی باشد که شما او را می‌شنوید، بطور مثال اگر شما بچه ندارید به این معنی نیست که نمی توانید با پدر و مادرها همدلی کنید.

در مورد همدلی بیشتر در اینجا می توانید بخوانید.

اما کلمه همدلی از جمله کلمات زیبا و دهن پرکنی است که امروزه می شنویم و به دیگران نیز توصیه می کنیم ولی در عمل بسیار کم از آن استفاده می کنیم حداقل خود من. امروز بیشتر هدفم این بود که یک مدل عملی برای مکالمات غیرخصمانه یا همدلانه معرفی کنم تا همه با هم آن را در زندگی روزانه تمرین کنیم زیراکه این نیز یکی از راههای رسیدن به خداست.

“حاند” را به خاطر بسپارید

همیشه قبل یا بعد مکالمات خود بخصوص اگر منجربه ناراحتی شد، “حاند” را به خاطر آورید، در حقیقت “حاند” چک لیستی است برای بررسی کیفیت همدلی یا ارتباط غیرخصمانه ما.

“حاند” یا “حقیقت – احساس – نیاز – درخواست”

حقیقت

-” عزیزم معمولا وقتی خسته ای جورابات رو می ندازی وسط اتاق، می دونم خسته ای “

این جمله یک حقیقت را نشان می دهد، ولی جمله زیر یک قضاوت است نه حقیقت:

“هزار بار بهت گفتم که جورابت رو زمین نندار”

حتی مبالغه هم شده است، “اصلا هزار بار ما هم رو دیدیم که تو در هر دفعه اش به من این جمله رو گفته باشی؟”

در فاز حقیقت، ما سعی می کنیم آنچه که اتفاق افتاده است یا همیشه می افتد را بیان کنیم بدون اینکه قضاوتی داشته باشیم. این فاز برای ایجاد اعتماد در ارتباط بسیار مورد نیاز است. طرف مقابل درک می کند که شما قبل از صدور حکم واقعیت ها را می بینید.

قضاوت و پیش داوری و نتیجه گیری آفت یک ارتباط همدلانه است. پس در اولین گام سعی می کنیم دیدن و درک خود را تقویت کنیم و تمام جوانب اتفاق را ببینیم و احساسات و نیازهای طرف مقابل را درک کنیم و سپس همان ها را بدون قضاوت بیان کنیم.

احساس

وقتی رویداد بد یا خوبی اتفاق بیفتد، احساسی در ما برانگیخته می شود، کاری که در این مرحله باید بکنیم این است که بدون مبالغه یا مخفی کاری، احساس درونی خود را بیان کنیم. “عصبانیت، خوشحالی، ناراحتی و…”

” این طوری حس شلختگی و عصبانیت به من دست می ده”

احساسات کلید همدلی هستند، خیلی وقت ها شاید شنیده باشید “ای وای، من نمی دونستم این کار من باعث میشه ناراحت بشی، من فکر می کردم شوخی می کنیم با هم”.

بیان احساسات باعث خالی شدن ما می شود که دیگر به فکر قضاوت یکطرفه نمی باشیم.

نیاز

بنابر یک احساس محتاج نیازهایی می شویم، یعنی ما نیازی داریم که می خواهیم همدلی کنیم.

نیازها جهانی انسان ها:

تعالی – حضور – الهام – تکامل – زیبایی – هماهنگی – حرکت – فضا – باززایی – تجلیل – حق شناسی – سوگواری – فراغت – بازی – همدلی – درک – ارتباط – عشق – پذیرش –علاقه – محبت – وابستگی متقابل – همکاری – جامعه – شمول- تقابل – حمایت – محافظت – اطمینان – امنیت – عدالت – احترام – توجه – بقا – معاش – پرورش – تولید مِثل – تحریکات حسی – معنا – قصد- مشارکت – شایستگی – تمامیت – استقلال – آزادی – انتخاب – خلاقیت – توانمندسازی – قدرت با صداقت – اصالت- ارتباط با خود – ابراز خود – وضوح-  یادگیری – سلامت – شفاء – آسودگی خاطر – تعادل – استراحت – اعتماد

” واقعا به زیبا بودن اتاقمون نیاز دارم “

جمله بالا نشان از بیان یک نیاز است. ما معمولا فکر می کنیم طرف مقابل از نیاز ما با خبر است ولی در اکثر مواقع یا خبر ندارد یا آنچیزی که فکر می کند اشتباه است.

بیان نیاز واقعی خودمان از زبان خودمان باعث آگاهی طرف مقابل و از بین رفتن سوء تفاهم ها می شود.

درخواست

تا اینجا ما از حقیقت موجود صحبت کردیم، گفتیم احساساتمان نسبت به آن چگونه است، از نیازهای خودمان صحبت کردیم، اما نگفتیم که برای برآورده شدن آن چه درخواستی از طرف مقابل داریم.

” امکانش هست وقتی پاهاتو می شوری اونها رو هم بشوری؟”

بهتر است واقعا درخواست کنیم نه دستور ، “فکر می کنی بتونی، امکانش هست، لطف می کنی و …”

واقعا برای خود من همدلی خیلی سخت بود و است، ولی با کشف “حاند” همیشه به یاد میاورم که کدام مرحله را خراب می کنم و سعی می کنم آن را بهبود بدهم. همیشه سعی می کنم این چک لیست ساده در ذهنم باشد و از دوروبری هایم خواهش می کنم آنها هم این را در ذهن خودشان داشته باشند و در صورت رعایت نکردن گوش زد کنند.

امیدوارم همراه با همه مردم جهان در شرکت ها، تیم ها، خانواده ها همدلی را به همدردی ترجیح دهیم و به جای ارتباطات خصمانه سعی کنیم احساسات و نیازها را درک کنیم و به نیازهای همدیگر تا دیر نشده پاسخ دهیم.

با تشکر از ویراستار متن سرکار خانم نیلوفر قادر 

چابک و موفق باشید

درباره اسد صفری

اسد صفری – مربی تحول چابک سازمان و تیم های نرم افزاری. مدارک حرفه ای: CSP - CSM - PSM - PSPO - CDA - Management 3.0 برخی تجربیات: رئیس دفتر تحول چابک شرکت داده ورزی سداد(بیشتر از ده تیم نرم افزاری) - مربی چابک شرکت رامند (تیم های موبایل و گیم سازی) - مدیر تولید نرم افزار SimplyDesk برای شرکت فرانسوی PCI - مربی مشاور شرکت های:خدمات انفورماتیک، ارکید فارمد، فراداده، الفبا برخی از سوابق مشاوره کوتاه مدت و تدریس : علی بابا، فناپ، تجارت الکترونیک پارسیان، بیمه سامان، مهندسین مشاور تجارت (بانک تجارت)، بیمه ایران، پارس آنلاین، شرکت رهنما، ورانگر، انتشارات پزشکی کوثر، فولا آلیاژی یزد، پارک علم فناوری کردستان و ... . عضو انجمن های بین المللی Agile Alliance - Scrum Alliance

3 دیدگاه در “تحول انسان با تحول ارتباطات

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.